sondy kosmiczne
LRO
LRO
Inne oznaczenia i nazwy:
   • Lunar Reconnaissance Orbiter
   • 2009-031A
   • 35315

Data startu: 18 czerwca 2009 roku o 21:32:00 czasu uniwersalnego
Masa całkowita sondy: 1846 kg

Cel misji
Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO) jest pierwszą misją programu Vision for Space Exploration, który zakłada powrót człowieka na Księżyc, a w perspektywie także lot na Marsa. Głównym celem misji jest znalezienie bezpiecznych lądowisk, zlokalizowanie potencjalnych zasobów (wody), scharakteryzowanie środowiska radiacyjnego oraz sprawdzenie nowych technologii.

Budowa sondy
Orbiter ma kształt prostopadłościanu. Wewnątrz kadłuba umieszczono systemy elektroniczne sondy oraz zbiornik paliwa. Na tylnej ściance bocznej zainstalowano panel baterii słonecznych. Na przedniej ściance zamontowano większość instrumentów naukowych oraz maszt anteny wysokiego zysku.

System napędowy składa się ze zbiornika głównego mieszczącego około 900 kg hydrazyny oraz systemu silniczków rakietowych do utrzymywania właściwej orientacji przestrzennej, manewrów korekt trajektorii oraz wejścia na orbitę księżycową. Ilość paliwa powinna wystarczyć do zmiany prędkości sondy o około 1300 m/s.

Orientacja przestrzenna sondy utrzymywana będzie w trybie trójosiowym za pomocą czterech kół stabilizacyjnych (ang. reaction wheels) oraz wspomnianych wcześniej silniczków korekcyjnych. System nawigacyjny oraz orientacji przestrzennej LRO będzie opierał się na danych gromadzonych przez dwie kamery "szukacze gwiazd" oraz dzięki jednostce inercyjnej. Czujniki położenia Słońca będą zapewniały właściwą orientację przestrzenną w sytuacjach awaryjnych.

Sonda będzie zasilana z pojedynczego panela baterii słonecznych o powierzchni 10,7 m², który będzie generował 1850 W mocy (średnio około 800 W na orbitę). LRO wyposażono także w litowo-jonowy akumulator o pojemności 80 Ah.

Sonda będzie przesyłać dane naukowe w paśmie Ka poprzez antenę HGA (z szybkością 100-300 Mb/s). Niskoprzepustowy nadajnik/odbiornik pasma S będzie wykorzystywany do odbierania komend z Ziemi oraz wysyłania danych inżynieryjnych. Szacuje się, że dziennie LRO będzie przesyłał około 900 Gb danych.

W celu ochrony przed przegrzaniem oraz zbytnim wyziębieniem podsystemów sondy, zostanie ona pokryta wielowarstwową izolacją termiczną. Na instrumentach naukowych zainstalowane zostaną specjalne grzejniki, które uniemożliwią ich wychłodzenie. Także zbiornik paliwa wraz z systemem napędowym będzie wyposażony w grzejniki, które uniemożliwią zamarznięcie hydrazyny.

Sonda zostanie wyposażona w komputer oparty na procesorze RAD-750 pracujący z częstotliwością 133 MHz. Zebrane dane naukowe oraz inżynieryjne mogą być zapisywane na dwóch jednostkach zapisu danych, każdy o pojemności 100 Gb.

Instrumenty naukowe
Sonda zostanie wyposażona w sześć instrumentów naukowych: CRaTER, DLRE, LAMP, LEND, LOLA, LROC oraz innowacyjny instrument Mini-RF. Łączna masa instrumentów naukowych wynosi 91,7 kilogramów, średni pobór mocy wynosi około 125 W.

   • CRaTER (Cosmic Ray Telescope for the Effects of Radiation) - instrument zbada środowisko radjacyjne Księżyca oraz określi jego potencjalny wpływ na organizmy żywe. Przetestuje także różne osłony, które mogą umożliwić rozwój technologii ochrony przed promieniowaniem.

   • DLRE (Diviner Lunar Radiometer Experiment) - wykona mapy termiczne powierzchni, które odzwierciedlą szczegółowe informacje o temperaturze powierzchni i warstw podpowierzchniowych (będzie można zidentyfikować potencjalne złoża lodu). Wskaże również niebezpieczne miejsca przyszłych lądowisk (nierówności, skały itp.).

   • LAMP (Lyman Alpha Mapping Project) - na podstawie jego pomiarów będzie można stworzyć mapę powierzchni księżycowej w dalekim ultrafiolecie. Przyrząd będzie poszukiwał lodu i szronu w rejonach polarnych, sfotografuje także miejsca pozostające stale w cieniu (oświetlone jedynie światłem gwiazd).

   • LEND (Lunar Exploration Neutron Detector) - na podstawie danych z instrumentu będzie można opracować wysokorozdzielczą mapę występowania wodoru. LEND może zostać użyty do poszukiwania dowodów na obecność lodu wodnego na powierzchni Księżyca. Przeprowadzi także pomiary promieniowania kosmicznego, które będą użyteczne dla przyszłych wypraw załogowych.

   • LOLA (Lunar Orbiter Laser Altimeter) - z danych przesłanych przez ten instrument będzie można wygenerować trójwymiarową mapę Księżyca o wysokiej rozdzielczości. Przyrząd zmierzy także ukształtowanie terenu w miejscach przyszłych lądowisk, a analiza wysokości wzniesień w rejonie polarnych pozwoli zidentyfikować miejsca trwale oświetlone i trwale zacienione.

   • LROC (Lunar Reconnaissance Orbiter Camera) - kamera będzie wykonywać zdjęcia powierzchni księżycowej zarówno czarno-białe jak i w kolorze - oraz dodatkowo - w świetle ultrafioletowym. Zdjęcia rejonu polarnego o wysokiej rozdzielczości (poniżej 1 metra) umożliwią lepsze poznanie warunków oświetleniowych tego obszaru. Identyfikując potencjalne zasoby i zagrożenia - umożliwią wybór bezpiecznych lądowisk.

   • Mini-RF - głównym zadaniem tego przyrządu jest poszukiwanie podpowierzchniowych zasobów lodu wodnego. Mini-RF wykona także zdjęcia o wysokiej rozdzielczości terenów pozostających w stałym zacienieniu.

Przebieg misji
   • 24 kwietnia 2007 - rozpoczęto montaż instrumentów LRO.
   • 25 października 2007 - przeprowadzono testy szczelności systemu napędowego sondy.
   • 8, 19 i 29 listopada 2007 - testowano instrumenty LEND, LOLA i DLRE.
   • 12 czerwca 2008 - do orbitera zainstalowano antenę wysokiego zysku.
   • 2 sierpnia 2008 - zakończono testy wibracyjne i akustyczne sondy.
   • 21-25 sierpnia 2008 - przeprowadzono symulację pięciu pierwszych dni misji.
   • 29 sierpnia 2008 - sondę umieszczono w komorze EMI (testy elektromagnetyczne).
   • 16 października 2008 - sondę umieszczono w komorze próżniowo-termicznej.
   • 18 czerwca 2009 - o godzinie 21:32 czasu uniwersalnego z Cape Canaveral Air Force Station wystartowała rakieta nośna Atlas 5 (wersja 401) z sondami księżycowymi LRO i LCROSS na pokładzie.
   • 23 czerwca 2009 - o godzinie 10:27 czasu uniwersalnego sonda weszła na orbitę księżycową o wysokości 220 na 3100 kilometrów i nachyleniu 60° względem równika.
   • 30 czerwca 2009 - sonda przesłała pierwsze zdjęcia powierzchni Księżyca wykonane z jego orbity.
   • 9 października 2009 - sonda obserwowała przebieg zderzenia Centaura i sondy LCROSS z powierzchnią Księżyca.
   • 16 września 2010 - sonda zakończyła eksploracyjną fazę swojej misji i rozpoczęła fazę naukową.
   • 17 stycznia 2013 - przeprowadzono udany eksperyment łączności laserowej pomiędzy Ziemią a sondą (przekazano zdjęcie obrazu "Mona Lisa"). Więcej...
   • 28 lutego 2013 - sonda sfotografowała miejsca zderzeń sond GRAIL-A i GRAIL-B z powierzchnią Księżyca. Więcej...
   • 15 stycznia 2014 - o godzinie 1:11 czasu uniwersalnego kamera LORC uchwyciła przelatujący około 9 km niżej orbiter LADEE. Więcej...
   • 28 października 2014 - NASA opublikowała zdjęcie przedstawiające skutki zderzenia sondy LADEE z powierzchnią Księżyca. Więcej...
   • 4 maja 2014 - wykonano dwa manewry, w skutek których sonda znalazła się na orbicie o wysokości 20 na 165 kilometrów. Więcej...


Mapa serwisu
Zasady korzystania z serwisu
• Misje sond kosmicznych 2007-2015
• Data ostatniej aktualizacji: 14 stycznia 2015